Phóng viên Chen Yong đưa tin: Sau thất bại 0-5, đội tuyển Trung Quốc không chặn được đà rơi bằng một chiến thắng, ngược lại còn thua Tajikistan 0-1, lần đầu trong lịch sử đối đầu, và khép giải mời Trùng Khánh bằng thành tích nhục là ba trận thua liên tiếp. Áp lực và nghi vấn đổ lên Shao Jiayi cùng tuyển Trung Quốc bị đẩy lên một mức mới.

Sau ba trận thua liền, tuyển Trung Quốc không chỉ mất điểm, mà còn mất niềm tin. Shao Jiayi sau trận xin lỗi cổ động viên, nhưng vẫn nhấn “diễn biến có thể chấp nhận được”, “vấn đề lộ sớm là chuyện tốt”. Kết quả ba trận thua khiến phần “thu hoạch” ấy trở nên nhạt.

Chỉ còn ba tháng đến ngày khai mạc Asian Cup. Shao Jiayi và tuyển Trung Quốc đang bí phải dùng việc làm ở ngày thi đấu quốc tế tháng 11 để lấy lại lòng tin và sự ủng hộ của cổ động viên, dựng lại niềm tin của đội, rồi mới tính đến xây dựng phía trước và chuẩn bị Asian Cup.

Sau một trận thua thảm, ứng phó ra sao là một thử thách lớn với một đội bóng. Một lối là đặt mình vào chỗ chết rồi tìm đường sống, chọn đánh sống mái, nhưng có nguy cơ tiếp tục vỡ trận. Lối kia là lấy sự chắc làm chính, gia cố phòng ngự, tránh rơi thêm, nhưng mặt trận e khó làm người ta vừa ý.

Shao Jiayi chọn cách chắc, dùng sơ đồ 5-4-1 để đối phó Tajikistan. Vào trận, sức chiến tổng thể của tuyển Trung Quốc còn tạm được, nhìn ra các cầu thủ cũng muốn sớm thoát đáy. Càng đá, sơ đồ 5-4-1 bắt đầu lộ lỗi: trọng tâm phòng ngự lùi sâu, khả năng khống chế tuyến giữa của tuyển Trung Quốc rõ ràng không đủ. Một mặt, lúc phòng ngự rất dễ để đối phương tiến vào vùng 30 mét. Mặt khác, lúc chuyển từ thủ sang công lại thiếu người hỗ trợ, khó đẩy bóng cho ra việc. Cùng lúc, phối hợp giữa các cầu thủ còn sống, gồm năng lực cá nhân chưa đủ, phong độ kém, và gánh tâm lý, đều ảnh hưởng lớn đến màn trình diễn của tuyển Trung Quốc.

Bàn thua phút 53 hiệp hai, đúng là có phần Liu Dianzuo để bóng tuột tay, nhưng nguyên nhân nặng hơn là ngoài Xie Wenneng bị kéo ra biên phòng ngự, các cầu thủ còn lại của tuyển Trung Quốc đều đứng trong vòng cấm, thành ra đối phương có cơ hội dứt điểm rất thoải mái.

Nếu bàn thua đã khiến người ta thất vọng, thì năm phút sau Wei Shihao chủ động xin thẻ vàng, từ đó hai thẻ vàng thành một thẻ đỏ và bị truất quyền thi đấu, lại càng khó hiểu. Wei Shihao trận này đeo băng đội trưởng tuyển Trung Quốc, biểu hiện trên sân cũng không tệ, nhưng một phần lớn sức ông đặt vào việc dây với cầu thủ số 20 của đối phương, Karomatullozoda, cuối cùng dùng khuỷu tay trả đũa. Chuyện ấy đương nhiên không qua được VAR, và ông nhận thẻ vàng thứ hai rồi phải rời sân. Tất nhiên, Karomatullozoda ở hiệp một vốn cũng đáng một thẻ đỏ, nhưng trọng tài nương tay, chỉ rút một thẻ vàng.

Khi còn 10 đấu 11, Shao Jiayi thay người biên độ lớn. Phút 63, Huang Jiahui, Chen Pu, Zhao Songyuan và Yang Mingyang vào sân. Phút 80, Zhong Yihao và Yang Mingrui vào sân. Phút 89, Gao Tianyi vào sân. Lúc này tuyển Trung Quốc ngược lại có sắc thái, không chỉ giữ nhịp trận tốt hơn, mà còn tạo nhiều đợt tấn công đáng ngại, gồm liên tiếp có phạt trực tiếp và phạt góc ở phần sân đối phương. Đáng tiếc, tuyển Trung Quốc không nắm được cơ hội, không tạo được kỳ tích gỡ hòa trong thế 10 đấu 11.

Trước bốn trận ở Trùng Khánh, tuyển Trung Quốc đứng thứ 91 thế giới, thứ 13 châu Á. Bốn trận Trùng Khánh, tuyển Trung Quốc có thắng Maldives, nhưng đối thủ xếp hạng thế giới thấp nên điểm cộng rất ít. Thua New Zealand, vì New Zealand xếp hạng thế giới nhỉnh hơn tuyển Trung Quốc, nên bị trừ khá nhiều điểm. Sau đó tuyển Trung Quốc thua tiếp Palestine và Tajikistan, hai đội xếp dưới mình, lần lượt bị trừ 5,03 điểm và 5,32 điểm.

Bốn trận đá xong, tuyển Trung Quốc tổng cộng bị trừ 12,9 điểm, hiện còn 1241,90 điểm. Thứ hạng thế giới từ vị trí 91 tụt xuống 95, thứ hạng châu Á từ vị trí 13 tụt xuống 15. Palestine lên thứ 13, Thái Lan lên thứ 14.

Bốn trận này, về kỹ chiến thuật, tuyển Trung Quốc hoàn toàn không diễn tập được cho ra việc, mặt trận hỗn loạn cũng chẳng rèn được gì. Nếu nói có giá trị, thì có lẽ ban huấn luyện nhận được khá nhiều gợi mở, để nhìn đội và từng cầu thủ rõ hơn. Về người, tuyển Trung Quốc vốn hy vọng tận dụng lúc đội Á vận hội điều đi 12 cầu thủ đội tuyển để bổ sung lực lượng. Kết quả sau ba trận thua liền thì không thể gọi là bổ sung. So ra, các cầu thủ trẻ thi đấu tích cực, nhưng nói cho khách quan, họ còn một khoảng cách nhất định với đội tuyển. Lần gọi này vốn mang tính khích lệ.

Khó khăn và áp lực của tuyển Trung Quốc còn nhiều hơn. Trước hết là mất niềm tin. Ba trận thua liền, trong đó có một trận 0-5, khiến tuyển Trung Quốc hết sạch niềm tin. Dựng lại niềm tin là việc Shao Jiayi phải đối mặt, và việc đó cần những biện pháp cụ thể ở ngày thi đấu quốc tế tháng 11. Tiếp theo, tuyển Trung Quốc đối mặt nhiều nghi vấn hơn, nhất là huấn luyện viên trưởng Shao Jiayi và Wei Shihao, người xin thẻ đỏ rời sân. Chuyện này cũng cần hành động cho đáng ở ngày thi đấu quốc tế tháng 11.

Phải nói cho rõ: tuyển Trung Quốc vốn hy vọng nâng kỹ chiến thuật một cách vững, nâng niềm tin của đội một cách vững, nhưng lần này quá trình ấy bị cắt. Tuyển Trung Quốc trước hết phải hóa giải áp lực và nghi vấn, rồi mới nói đến xây dựng phía trước.

Về triển vọng của ban huấn luyện tuyển Trung Quốc, liên đoàn chắc chắn sẽ không phủ nhận ban huấn luyện chỉ vì thành tích và biểu hiện của một ngày thi đấu quốc tế. Nhưng khi nghi vấn đã xuất hiện, Shao Jiayi và ban huấn luyện của ông phải dùng những màn trình diễn xuất sắc ở các trận sau để hóa giải nghi vấn ấy. Nếu nghi vấn cứ kéo dài, tuyển Trung Quốc e cũng khó làm được việc lớn.

Ở họp báo sau trận, Shao Jiayi trước hết xin lỗi cổ động viên, nhưng ông nhấn mạnh ban huấn luyện coi trọng hơn diễn biến và phần thu hoạch, cho rằng đội muốn tiến bộ thì phải trải qua thử sai: “Từ diễn biến trận này, phần chuẩn bị trước trận và phản hồi sau trận, chúng tôi vẫn có một số thu hoạch, gồm cả cách sắp xếp và dùng cầu thủ. Dù trận đã thua, ban huấn luyện chúng tôi vẫn thấy diễn biến có thể chấp nhận được. Muốn tiến bộ chắc chắn cần một quá trình, cũng cần một quá trình thử sai.”

Trước thực tế Asian Cup chỉ còn 3 tháng, Shao Jiayi nói việc cần giải ngay nhất là tính thống nhất và tính tổ chức, và cho rằng vấn đề lộ sớm ngược lại là chuyện tốt: “Đợt tập trung kỳ này đúng là có nhiều nguyên nhân khách quan, thời gian dài, trận cũng nhiều. Khi chúng tôi thực sự đi qua, quả thật cảm nhận được, dù là cả nhóm hay từng cầu thủ, ai cũng có nhiều chỗ chưa thích. Tất nhiên đây cũng là điều chúng tôi nhất định phải giải ở phía trước. Tôi cho rằng vấn đề ra sớm chắc chắn là chuyện tốt. Chúng tôi còn ba tháng chuẩn bị, tôi tin chúng tôi hoàn toàn có thể đứng dậy.”

Về việc cầu thủ trẻ bị bên ngoài nghi vấn, Shao Jiayi nói rõ một cách nhìn khác. Ông cho rằng những trận như thế này là quãng đường cầu thủ trẻ buộc phải đi khi lớn lên, và chỉ khi kiên trì cho họ cơ hội thì mới có hy vọng: “Tuổi trẻ chính là một quá trình, quá trình này chúng tôi phải đi. Bước này đúng là hơi đắng, nhưng tôi vẫn phải đi tiếp, vì đây là hy vọng.”

Về áp lực đổ lên ban huấn luyện, ông chọn nhìn phần thu hoạch tích cực sau thất bại, cùng việc sửa, thích nghi và nâng lên tiếp theo: “Áp lực chắc chắn là có, nhưng tôi vẫn hy vọng nhìn ra được vài điều tích cực từ đó. Tôi vừa nói với đội ngũ của chúng tôi, phía trước chúng tôi đúng là có thể sẽ sửa liên tục, đá liên tục những trận hợp với mình, để cầu thủ phải thích nghi, chứ không phải không thích. Không chỉ thích về thể chất, mà còn thích về tâm lý. Có lúc trận đấu nhìn vào rất khổ, nhưng đó cũng là quá trình bắt buộc.”

Biên tập: Nino. Ảnh: Visual China.

Ảnh

Ảnh

Ảnh

Ảnh

Ảnh

Ảnh

Ảnh

Ảnh

Ảnh

Ảnh