22 thắng, 34 thắng, 62 thắng: từ áp chót miền Tây đến vào chung kết NBA, Spurs chỉ mất ba mùa. Ba mùa đó cũng chính là ba mùa sau khi họ có Victor Wembanyama. Người Pháp mang thiên phú bậc lịch sử này đã đưa Spurs trở lại nhóm tranh chức vô địch.

Mùa 25/26, Wembanyama chưa tới 30 phút mỗi trận ở mùa chính đã có 25 điểm, 11,5 rebound, 3,1 kiến tạo và 3,1 chặn bóng, tỷ lệ ném 51,2%. Anh trở thành cầu thủ phòng ngự xuất sắc nhất đầu tiên trong lịch sử NBA được bầu nhất trí, vào đội hình xuất sắc nhất và đội hình phòng ngự xuất sắc nhất, đồng thời đứng thứ ba trong phiếu MVP. Lần đầu dự playoff, trong 22 trận anh trung bình 23,8 điểm, 10,9 rebound và 3,5 chặn bóng, EPM lên tới +9,4, chia sẻ vị trí số một lịch sử. Ngay cả chung kết bị chê, anh vẫn trung bình 26 điểm, 11,2 rebound và 3,6 chặn bóng.

Vậy còn gì phải lo? Vấn đề thứ nhất: hậu vệ nên giữ ai.

Ảnh

Bốn trận cuối chung kết chỉ cách nhau lần lượt 1 điểm, 4 điểm, 1 điểm và 4 điểm, trong đó có một trận dẫn 29 điểm rồi bị lội ngược. Nói cách khác, Spurs không thiếu thiên phú, họ chỉ thua Knicks ở cách xử lý bóng quyết định và kinh nghiệm trận đấu. Spurs hiện có ba hậu vệ đều cần cầm bóng: Fox, Castle và Harper. Cả ba đều có thể đạt hơn 15 điểm và 6 đường chuyền mỗi trận, nhưng tỷ lệ ba điểm mùa chính của họ lần lượt chỉ 33,2%, 33,2% và 33,3%.

Đến chung kết, Fox chỉ trung bình 12,8 điểm, tỷ lệ ném 34,3%, tỷ lệ ba điểm 25%. Castle trung bình 14,6 điểm, tỷ lệ ném 37,7%, tỷ lệ ba điểm 30%. Knicks dám thu hẹp cấm địa để bọc người, chính vì hàng hậu vệ Spurs không phạt được họ bằng những cú ném.

Fox 28 tuổi, đang ở tuổi đỉnh cao, và hợp đồng 4 năm 229 triệu USD của anh mãi mùa 26/27 mới bắt đầu có hiệu lực. Castle mới 21 tuổi, đã là tân binh xuất sắc nhất và là cầu thủ phòng ngự vòng ngoài hàng đầu. Harper mới 20 tuổi, là lựa chọn thứ hai, và playoff đã chứng minh độ chín cùng tiềm năng All-Star của anh.

Nếu tiếp tục để Fox làm số một cầm bóng lâu dài, không gian phát triển khi cầm bóng của Castle và Harper chắc chắn bị ảnh hưởng. Nếu dần giao quyền kiểm soát bóng cho hai hậu vệ trẻ, mức lương năm gần 60 triệu USD của Fox lại sẽ trở nên quá xa xỉ. Dù chỉ vì một chung kết tệ mà trao đổi Fox là không khôn ngoan, ban lãnh đạo vẫn không thể né mãi câu hỏi này: mùa hè 2027 Castle có thể gia hạn sớm, năm 2028 Harper cũng sẽ có quyền gia hạn. Đến khi hợp đồng lớn của cả ba chồng lên nhau, muốn chỉnh đội hình sẽ còn khó hơn.

Vấn đề thứ hai: cửa sổ hợp đồng giá rẻ của Wembanyama chỉ còn một mùa.

Ảnh

Mùa hè năm nay, Wembanyama ký với Spurs hợp đồng gia hạn sớm 5 năm 252 triệu USD. Theo điều khoản Rose, anh vốn có cơ hội nhận 5 năm 303 triệu USD, nhưng anh chủ động chọn mức trần lương tiêu chuẩn 25%, tương đương để lại cho đội khoảng 51 triệu USD không gian tổng. Tuy nhiên hợp đồng mới mãi mùa 27/28 mới bắt đầu thực hiện. Mùa tới anh vẫn chỉ nhận 16,8 triệu USD.

Hợp đồng mới của Fox đã có hiệu lực. Hợp đồng của Vassell còn 3 năm 78,6 triệu USD. Champagnie ký 3 năm 45 triệu USD. Spurs lại dùng 2 năm 31 triệu USD để ký Tobias Harris. Việc Wembanyama chủ động nhận ít hơn quả thực làm dịu áp lực, nhưng đến khi Castle và Harper gia hạn, ngưỡng apron thứ hai vẫn sẽ ép họ phải lựa chọn.

Vì thế, mùa 26/27 có thể là mùa đội hình Spurs ở giai đoạn này vừa mạnh nhất vừa đầy đủ nhất.

Ảnh

Vấn đề cuối cùng là sức khỏe của Wembanyama. Mùa thứ hai, anh phải kết thúc sớm vì huyết khối tĩnh mạch sâu ở vai phải. Mùa thứ ba anh trở lại thành công, nhưng mùa chính chỉ đá 64 trận, rồi lại chơi thêm 22 trận playoff. Đến chung kết, thời gian thi đấu trung bình của anh đã tăng từ 29,2 phút ở mùa chính lên 39,7 phút.

Wembanyama vừa phải gánh vai trò hạt nhân tấn công số một, vừa phải bảo vệ rổ, hỗ trợ phòng ngự trên diện rộng và tranh rebound. Chiều cao 2,24 m là thiên phú lớn nhất, cũng là lý do Spurs phải quản lý anh thật thận trọng. Đội không thể vì mùa trước thắng 62 trận mà đặt mục tiêu năm sau là đua 70 trận thắng. Với đội này, việc Wembanyama có khỏe để bước vào playoff quan trọng hơn nhiều so với chuyện đứng nhất hay nhì miền Tây.

Mùa trước Spurs chỉ còn một bước nữa là vô địch, nhưng các vấn đề cũng đã bày ra trước mắt. Có lẽ rắc rối của họ mới chỉ bắt đầu.